Hàng nghìn điện thoại Android giá rẻ bị cài sẵn mã độc từ nhà máy

Một chiến dịch mã độc mang tên Midnight Mimosa vừa được các nhà nghiên cứu bảo mật phát hiện trên hàng nghìn thiết bị Android giá rẻ tại hơn 150 quốc gia, gây nhiều lo ngại về vấn đề an toàn thông tin.

Phạm vi ảnh hưởng và cách thức hoạt động

Theo ghi nhận, mã độc này được tích hợp sẵn trong firmware ngay từ trước khi thiết bị đến tay người dùng. Các nhà nghiên cứu bảo mật từ Bitdefender đã xác định một số dòng máy bị ảnh hưởng bao gồm Doogee S200 X, Cubot KINGKONG X cùng nhiều thiết bị giả mạo các thương hiệu nổi tiếng khác. Chiến dịch này được cho là đã hoạt động âm thầm trong khoảng hai năm, tập trung nhiều nhất tại các quốc gia như Mexico, Pháp, Italy, Mỹ, Đức, Brazil và Tây Ban Nha.

Hệ thống mã độc có khả năng tự động phân phối khoảng 32 ứng dụng ngụy trang tinh vi dưới dạng các công cụ hữu ích như ứng dụng thời tiết, quản lý tệp, khóa ứng dụng hay phần mềm chỉnh sửa âm thanh. Những ứng dụng này có thể tạo ra các lượt hiển thị và nhấp chuột quảng cáo giả mạo, thậm chí tạm thời vô hiệu hóa Google Play Store nhằm qua mắt người dùng và tránh bị phát hiện.

Nguy cơ bảo mật và khó khăn khi xử lý

Đáng chú ý, mã độc còn có khả năng biến điện thoại của nạn nhân thành một trạm proxy để chuyển tiếp lưu lượng mạng, khiến địa chỉ IP của người dùng xuất hiện trong các kết nối mà họ hoàn toàn không thực hiện. Tuy nhiên, đơn vị nghiên cứu vẫn chưa xác nhận liệu hạ tầng proxy này đã thực sự được dùng để chuyển tiếp lưu lượng hay chưa.

Việc loại bỏ mã độc trên các thiết bị này gặp vô vàn khó khăn do thành phần độc hại nằm sâu trong firmware hoặc phân vùng hệ thống. Người dùng thông thường không thể xử lý triệt để bằng cách gỡ ứng dụng hay thực hiện khôi phục cài đặt gốc. Để khắc phục, thiết bị có thể cần được nạp lại bản firmware sạch từ nhà cung cấp hoặc nhờ đến sự can thiệp của kỹ thuật viên có chuyên môn.

Các tính năng bảo mật trên Android cần kích hoạt ngay

Để tăng cường khả năng phòng thủ trước các nguy cơ xâm nhập, người dùng Android nên chủ động kích hoạt các tính năng bảo mật vốn thường bị tắt mặc định khi xuất xưởng. Tính năng "Theft Protection" sử dụng cảm biến để nhận biết lực giật điện thoại bất ngờ và tự động khóa màn hình. Trong khi đó, "Offline Device Lock" sẽ khóa máy ngay lập tức nếu phát hiện thiết bị bị ngắt kết nối mạng nhằm ngăn chặn kẻ gian che giấu vị trí.

Bên cạnh đó, người dùng có thể sử dụng "Remote Lock" để phong tỏa điện thoại từ xa thông qua trang web Android Lock bằng số điện thoại. Hệ thống còn tích hợp "Find Hub" giúp định vị hoặc phát còi báo động, cùng tính năng "Unknown Tracker Alerts" nhằm phát hiện các thiết bị theo dõi lạ như AirTag bám đuôi người dùng.