Cảnh báo các dấu hiệu điện thoại bị chiếm quyền điều khiển và nguy cơ mất tài khoản ngân hàng

Thời gian gần đây, cơ quan công an và nhiều ngân hàng liên tục đưa ra cảnh báo về thủ đoạn tinh vi nhằm chiếm quyền điều khiển điện thoại để rút tiền trong tài khoản của nạn nhân.

Thủ đoạn mạo danh và cài cắm mã độc

Kẻ gian thường giả danh cán bộ công an, nhân viên thuế hoặc ngân hàng để tiếp cận nạn nhân. Chúng gửi các đường dẫn yêu cầu cài đặt ứng dụng giả mạo, thường là file APK trên hệ điều hành Android hoặc các phần mềm điều khiển từ xa. Khi người dùng cấp quyền, đặc biệt là quyền trợ năng (Accessibility), kẻ gian có thể theo dõi toàn bộ hoạt động trên màn hình, thu thập mã PIN, mật khẩu, mã OTP và tự động thực hiện lệnh chuyển tiền vào ban đêm hoặc khi tài khoản có số dư lớn. Nhiều vụ việc với thiệt hại lên tới hàng tỷ đồng đã ghi nhận phương thức này.

Các dấu hiệu nhận biết điện thoại bị kiểm soát

Dấu hiệu đầu tiên và quan trọng nhất là sự xuất hiện của quyền trợ năng đối với các ứng dụng không rõ nguồn gốc, đặc biệt là những phần mềm mạo danh cơ quan nhà nước không tải từ kho ứng dụng chính thức Google Play. Từ tháng 3/2026, các ứng dụng ngân hàng sẽ tự động ngừng hoạt động khi phát hiện thiết bị có dấu hiệu can thiệp trái phép. Do đó, hiện tượng ứng dụng ngân hàng tự thoát hoặc báo thiết bị không an toàn là một tín hiệu cần kiểm tra ngay lập tức.

Bên cạnh đó, người dùng cần chú ý nếu điện thoại có hiện tượng tự cuộn màn hình, tự bấm, các ứng dụng tự mở và đóng mà không có sự tương tác từ người dùng. Thanh trạng thái xuất hiện biểu tượng ghi hoặc chia sẻ màn hình khi chưa được chủ động kích hoạt cũng là điểm đáng ngờ. Ngoài ra, việc không nhận được tin nhắn OTP, xuất hiện tin nhắn lạ trong hộp thư đi, hoặc điện thoại nóng bất thường và tụt pin nhanh khi đang chạy ngầm cũng phản ánh nguy cơ thiết bị đã bị mã độc xâm nhập.

Biện pháp xử lý khi nghi ngờ bị chiếm quyền

Khi phát hiện các biểu hiện bất thường, người dùng cần hành động khẩn trương theo các bước sau để ngăn chặn rủi ro:

- Ngắt ngay lập tức các kết nối internet bằng cách bật chế độ máy bay, tắt Wi-Fi và dữ liệu di động, sau đó dùng thiết bị khác gọi điện cho ngân hàng để khóa tạm thời tài khoản.

- Truy cập phần cài đặt để tìm và tắt quyền trợ năng, đồng thời thu hồi quyền quản trị thiết bị của các ứng dụng lạ.

- Gỡ bỏ các ứng dụng không rõ nguồn gốc hoặc phần mềm điều khiển từ xa. Nếu không thể gỡ thông thường, hãy khởi động máy vào Chế độ an toàn (Safe Mode) để xóa bỏ.

- Sử dụng tính năng quét bảo mật Google Play Protect để kiểm tra lại toàn bộ thiết bị.

- Tiến hành đổi mật khẩu các dịch vụ quan trọng từ một thiết bị khác và thực hiện khôi phục cài đặt gốc nếu nghi ngờ mã độc vẫn còn tồn tại.