Dự thảo Luật Đo lường sửa đổi đề xuất siết chặt quản lý thiết bị đo kỹ thuật số

Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đo lường đang được xem xét nhằm tăng cường quản lý các thiết bị đo sử dụng phần mềm, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trước nguy cơ gian lận thương mại.

Quy định mới về phần mềm trên thiết bị đo

Sáng 17/10, trình bày dự án luật trước Quốc hội, Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ cho biết các thiết bị đo sử dụng phần mềm buộc phải có cơ chế bảo vệ để ngăn chặn hoặc phát hiện việc can thiệp trái phép. Các bộ phận và dữ liệu liên quan đến kết quả đo cần được bảo đảm an toàn, cho phép kiểm tra phần mềm khi cần thiết.

Việc cập nhật chương trình điều khiển không được làm sai lệch kết quả hoặc ảnh hưởng đến độ chính xác kỹ thuật. Dự thảo nghiêm cấm hành vi cố ý làm sai lệch kết quả đo qua phần mềm, nhằm hạn chế rủi ro gian lận khi công nghệ số ngày càng phổ biến trong mua bán và dịch vụ.

Đề xuất từ cơ quan thẩm tra

Thẩm tra dự luật, Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường đề nghị làm rõ công tác quản lý các ứng dụng, hệ thống hiển thị hoặc tính toán kết quả đo phục vụ thanh toán. Cơ quan này cũng lưu ý trách nhiệm của các sàn thương mại điện tử khi kinh doanh thiết bị đo thuộc diện kiểm soát bắt buộc nhưng không đạt chuẩn.

Bên cạnh đó, dự thảo cho phép cấp chứng nhận điện tử cho kết quả kiểm định với giá trị pháp lý tương đương giấy tờ thông thường. Ủy ban đề nghị công khai thông tin để người dân dễ dàng tra cứu lịch sử kiểm định thiết bị và có cơ chế tiếp nhận phản hồi trực tuyến khi xảy ra tranh chấp.

Phân cấp kiểm tra và cắt giảm thủ tục hành chính

Một điểm mới là việc giao Chủ tịch UBND cấp xã kiểm tra cân đo tại các chợ, trung tâm thương mại và địa điểm kinh doanh hàng hóa thiết yếu. Đối với hàng đóng gói sẵn, Chính phủ đề xuất bãi bỏ một số thủ tục phân loại nhằm giảm gánh nặng giấy tờ cho doanh nghiệp, nhưng sản phẩm vẫn phải đảm bảo chuẩn xác về khối lượng và dung tích.

Chính phủ cũng đề xuất cắt giảm và đơn giản hóa 8 thủ tục hành chính liên quan đến đo lường. Các tổ chức cung cấp dịch vụ kiểm tra thiết bị không thuộc diện kiểm soát bắt buộc được chuyển sang cơ chế tự công bố năng lực. Dự kiến, các thay đổi này sẽ giúp tiết kiệm chi phí đáng kể cho doanh nghiệp.

Hoạt động kiểm tra nhà nước sẽ hướng trọng tâm vào các lĩnh vực có nguy cơ vi phạm cao thay vì dàn trải. Quốc hội dự kiến thảo luận dự án luật vào ngày 26/10 và xem xét thông qua vào giữa tháng 11, với lộ trình đề xuất có hiệu lực từ ngày 1/3/2027.