Thị trường máy tính cá nhân lao dốc do chi phí linh kiện tăng cao

Theo báo cáo mới đây của Omdia, thị trường máy tính cá nhân toàn cầu ghi nhận mức sụt giảm mạnh trong quý III-2026, chịu tác động đồng thời từ nhu cầu suy yếu, giá bán tăng cao và những khó khăn trong chuỗi cung ứng linh kiện.

Thị trường suy giảm trên diện rộng

Trong quý III-2026, tổng lượng máy tính để bàn, máy tính xách tay và máy trạm xuất xưởng trên toàn cầu đạt khoảng 58,1 triệu chiếc, giảm 21,2% so với cùng kỳ năm trước. Cụ thể, phân khúc máy tính để bàn và máy trạm để bàn giảm 23,5%, xuống còn 11,7 triệu chiếc; trong khi máy tính xách tay và máy trạm di động giảm 20,6%, còn 46,4 triệu chiếc.

Nguyên nhân chủ yếu dẫn đến sự sụt giảm này là do làn sóng mua sắm sớm trong nửa đầu năm. Trước dự báo giá linh kiện tiếp tục tăng và nguồn cung hạn chế, các nhà sản xuất, doanh nghiệp và người tiêu dùng đã đẩy mạnh mua sắm. Điều này khiến nhu cầu trong quý III chững lại, các kênh phân phối phải xử lý lượng hàng tồn kho lớn trong bối cảnh giá bán lẻ tăng cao khiến người mua cân nhắc kỹ hơn.

Chi phí linh kiện tăng vọt

Động lực chính đằng sau việc giá bán tăng là tình trạng leo thang của chi phí linh kiện, đặc biệt là bộ nhớ DRAM và ổ cứng thể rắn SSD. Tỷ trọng chi phí của hai nhóm linh kiện này trong tổng chi phí vật liệu đã tăng từ mức thông thường khoảng 15% lên gần 40%, sau khi giá tăng hơn bốn lần.

Sự tăng giá này tác động đến mọi phân khúc. Ở dòng phổ thông dưới 500 USD, tổng chi phí vật liệu tăng khoảng 71%. Các phân khúc trung cấp và cao cấp cũng ghi nhận mức tăng chi phí vật liệu từ 40% đến hơn 60%.

Bên cạnh bộ nhớ và lưu trữ, nguồn cung bộ xử lý, card đồ họa và các mạch tích hợp khác cũng gặp khó khăn. Đặc biệt, sự bùng nổ đầu tư vào hạ tầng trí tuệ nhân tạo (AI) đòi hỏi lượng lớn bộ nhớ hiệu năng cao cho các trung tâm dữ liệu, buộc các nhà sản xuất phải phân bổ lại nguồn lực.

Triển vọng thị trường

Trước áp lực chi phí đầu vào, các hãng sản xuất phải tăng giá bán, cắt giảm khuyến mại hoặc điều chỉnh cấu hình nhưng vẫn khó bù đắp hoàn toàn chi phí. Hệ quả là người tiêu dùng phải trả nhiều tiền hơn cho các thiết bị có cấu hình tương đương, trong khi các doanh nghiệp kéo dài vòng đời thiết bị.

Theo dự báo, lượng máy tính xuất xưởng toàn cầu sẽ tiếp tục giảm 24% trong quý IV-2026 và giảm thêm 7% trong năm 2027. Triển vọng phục hồi của thị trường sẽ phụ thuộc lớn vào diễn biến giá bộ nhớ, sự cải thiện của nguồn cung linh kiện và khả năng chấp nhận mức giá mới từ phía người tiêu dùng.